توسط : منظور از اختلال عملکرد کف لگن این است که عضلات کف لگن نتوانند هنگام دفع بهدرستی شل و هماهنگ عمل کنند. این مشکل میتواند باعث یبوست، زور زدن موقع دفع، نشت ادرار یا مدفوع و احساس دائمی نیاز به ادرار کردن شود. راههای درمان شامل بیوفیدبک، فیزیوتراپی تخصصی کف لگن و در صورت نیاز مصرف دارو است.
اختلال عملکرد کف لگن چیست؟
اختلال عملکرد کف لگن یک مشکل شایع است که در آن فرد نمیتواند عضلات کف لگن را هنگام ادرار کردن یا دفع مدفوع بهدرستی شل و هماهنگ کند.
لگن شما محل قرارگیری اندامهایی مثل مثانه، رحم، پروستات و رکتوم است و عضلات کف لگن مانند پیِ این ساختمان عمل میکنند و همهٔ این اندامها را در جای خود نگه میدارند.
بهطور طبیعی، هنگام رفتن به دستشویی بدن شما این عضلات را طبق نیاز سفت یا شل میکند؛ درست مثل وقتی که برای بلند کردن یک جعبه عضلات بازو را منقبض میکنید یا هنگام مشتکردن دست.
اما در اختلال عملکرد کف لگن، بدن بهجای شل کردن این عضلات، آنها را بیش از حد سفت نگه میدارد. این سفتی باعث میشود:
دفع مدفوع سخت یا ناقص شود.
احساس کامل تخلیه نداشته باشید.
نشت ادرار یا مدفوع ایجاد شود.
در بانوان، این اختلال میتواند درد هنگام رابطه جنسی ایجاد کند و در آقایان ممکن است باعث مشکل در نعوظ شود.
علائم اختلال عملکرد کف لگن چیست؟
نشانهها و علائم زیر میتوانند نشان دهند که ممکن است دچار اختلال عملکرد کف لگن باشید:
- نیاز مکرر به رفتن به دستشویی.
- شروع و قطع شدن ادرار هنگام تلاش برای ادرار کردن.
- زور زدن یا فشار آوردن برای دفع مدفوع.
- نیاز به تغییر دادن وضعیت نشستن روی توالت یا استفاده از دست برای کمک به خروج مدفوع.
- یبوست (کارشناسان تخمین میزنند که تا نیمی از افراد مبتلا به یبوست مزمن، اختلال عملکرد کف لگن دارند).
- نشت مدفوع (بیاختیاری مدفوع).
- نشت ادرار (بیاختیاری ادرار).
- سوزش یا درد هنگام ادرار.
- درد بیدلیل در ناحیه پایین کمر.
- درد مداوم در ناحیه لگن، اندامهای تناسلی یا رکتوم — چه هنگام دفع، چه بدون دفع.
چه عواملی باعث اختلال عملکرد کف لگن میشود؟
کارشناسان هنوز علت دقیق اختلال عملکرد کف لگن را نمیدانند، اما برخی عوامل شناختهشده میتوانند در بروز آن نقش داشته باشند، از جمله:
-
آسیبهای شدید به ناحیه لگن (مثل تصادف یا سقوط از ارتفاع).
-
استفاده بیش از حد از عضلات کف لگن (مثلاً فشار زیاد هنگام دفع).
-
جراحیهای قبلی در ناحیه لگن (مانند هیسترکتومی یا پروستاتکتومی).
-
بارداری و زایمان (بهخصوص زایمانهای سخت).
-
افزایش سن (که باعث ضعیف شدن طبیعی عضلات میشود).
-
استرس و اضطراب.
-
اختلالات بافت همبند
اختلال عملکرد کف لگن چگونه درمان میشود؟
پزشکان معمولاً میتوانند این مشکل را بدون نیاز به جراحی درمان کنند. روشهای درمان شامل موارد زیر است:
۱.فیزیوتراپی تخصصی کف لگن در بوشهر:
فیزیوتراپیست میتواند مشخص کند کدام عضلات کف لگن بیش از حد سفت هستند و تمرینهایی برای کشش و هماهنگسازی این عضلات به شما آموزش دهد.
۲.بیوفیدبک:
رایجترین روش درمان این اختلال است و معمولاً همراه با فیزیوتراپی انجام میشود. در جلسات درمان، فیزیوتراپیست ممکن است با استفاده از حسگرها یا تصویربرداری، عملکرد عضلات کف لگن را هنگام انقباض و ریلکس شدن بررسی کند و به شما بازخورد بدهد تا کنترل عضلات بهتر شود.
-
بازخورد عصبی-عضلانی لحظهای به بیمار میدهد تا عضلات کف لگن را بهتر شناسایی و کنترل کند.
-
به تقویت ارتباط مغز و عضله کمک میکند و یادگیری حرکات صحیح را سریعتر و دقیقتر میکند.
-
بیمار میآموزد چه زمانی عضلات را منقبض و چه زمانی رها کند، که کاهش نشت ادرار و بهبود عملکرد جنسی را تسریع میکند.
۳.مگنتهای تسلا:
اختلال عملکرد کف لگن شامل ضعف عضلات کف لگن، بیاختیاری ادراری، درد لگن و کاهش عملکرد جنسی است که کیفیت زندگی زنان و مردان را تحت تأثیر قرار میدهد. یکی از روشهای نوین در توانبخشی این مشکلات، استفاده از مگنتهای تسلا است.
مگنتهای تسلا در بوشهر با استفاده از میدانهای مغناطیسی قدرتمند (Tesla-level) میتواند تأثیرات زیر را بر کف لگن و ساختارهای اطراف آن داشته باشد:
تقویت عضلات کف لگن: تحریک غیرتهاجمی عضلات باعث افزایش قدرت و هماهنگی آنها میشود و انقباض و ریلکس کردن عضلات کف لگن را بهبود میبخشد.
کاهش علائم بیاختیاری ادراری: با بهبود کنترل عضلات و افزایش حساسیت عصبی-عضلانی، دفعات نشت ادرار در هنگام فعالیتهای روزمره کاهش مییابد.
کاهش درد و ناراحتی لگن: مگنتهای تسلا میتواند جریان خون موضعی را افزایش دهد و التهاب و تنش عضلانی را کاهش دهد، که منجر به کاهش درد لگن میشود.
بهبود عملکرد جنسی: تحریک عضلات و بهبود گردش خون در ناحیه لگن میتواند عملکرد جنسی و حس عضلانی را افزایش دهد.
روش غیرتهاجمی و بدون درد: برخلاف برخی روشهای جراحی یا تزریقی، مگنتتراپی یک روش غیرتهاجمی است که معمولاً با حداقل عوارض جانبی همراه است.
در کل، مگنتتراپی میتواند بهعنوان یک گزینه مکمل در فیزیوتراپی کف لگن به کار رود و همراه با تمرینات عضلات کف لگن، تغییرات قابل توجهی در عملکرد و کیفیت زندگی بیماران ایجاد کند.
اگر فیزیوتراپی و بیوفیدبک مؤثر نباشند، پزشک میتواند شما را به متخصص تزریقهای درمانی معرفی کند. با شناسایی عضلات بیش از حد سفت، داروی بیحسکننده با سوزن ظریف تزریق میشود تا آن عضلات شل شوند.
درمان بیاختیاری ادرار با بیوفیدبک
افراد باید بتوانند پس از تخلیه مثانه، برای چند ساعت احساس راحتی کنند و مجبور نباشند اجازه دهند که برنامههای رفتن به دستشویی، کنترل برنامهها و فعالیتهای روزانهشان را در دست بگیرد.
بیوفیدبک میتواند این مشکل را حل کند. بیوفیدبک با استفاده از الکترودها، اطلاعات مربوط به عملکرد دستگاه ادراری را جمعآوری میکند. هنگامی که بیمار در حال انجام تمرینات عضلات کف لگن است، این الکترودها تشخیص میدهند که آیا او عضلات صحیح را منقبض میکند یا خیر. پزشکان با بررسی این دادهها، راهنماییهای دقیقی به بیمار ارائه میدهند تا بتواند کنترل بهتری بر این عملکردها به دست آورد.
در بسیاری از زنان پس از زایمان، عضلات کف لگن دچار ضعف، کشیدگی یا هماهنگی ناکافی میشوند. این وضعیت باعث میشود بیمار نتواند عضلات درست را هنگام نیاز (مثل سرفه یا عطسه) منقبض کند. در روش بیوفیدبک، از حسگرها و سیستمهای بازخورد دیداری یا شنیداری استفاده میشود تا بیمار بهصورت بلادرنگ فعالیت عضلات خود را ببیند یا بشنود و یاد بگیرد که چطور آنها را بهدرستی منقبض و شل کند. این فرایند باعث افزایش آگاهی عصبیعضلانی، بهبود قدرت، استقامت و هماهنگی عضلات کف لگن میشود.
ترکیب بیوفیدبک با تمرینات کف لگن تضمین میکند که شما به جای استفاده از عضلات شکم، در حال تقویت عضلات اصلی مورد نیاز برای کنترل ادرار هستید. تعداد جلسات بیوفیدبک لازم برای کاهش بیشفعالی مثانه، بسته به علائم و وضعیت فرد، متغیر خواهد بود.
مگنتهای تسلا (تقویت عمیق و بدون درد)
پس از یادگیری الگوی صحیح عضلانی، عضلات نیاز به تقویت عمیق و توانبخشی واقعی دارند. مگنتهای تسلا با ایجاد انقباضات بسیار قوی و بدون تماس، عضلات کف لگن را در عمق تحریک کرده و بیش از ۲۰ هزار انقباض مؤثر در هر جلسه ایجاد میکنند.
✔️ تقویت سریع و عمیق عضلات
✔️ بهبود چشمگیر بیاختیاری ادرار و مدفوع
✔️ کمک به جمعشدن و حمایت بهتر از اندامهای لگنی
✔️ کمک ویژه به مادران بعد از زایمان
✔️ کاملاً بدون درد و بدون نیاز به تعویض لباس
چرا درمان ترکیبی اختلال عملکرد کف لگن بهترین نتیجه را میدهد؟
همپوشانی مکانیسمها: درمان تخصصی کف لگن و بیوفیدبک عضلات را تقویت و کنترل عصبی را بهبود میبخشند، مگنتتراپی قدرت و حساسیت عضلانی را از طریق تحریک غیرمستقیم افزایش میدهد.
آموزش، تقویت و تحریک همزمان: بیمار یاد میگیرد چگونه عضلات را درست فعال کند (بیوفیدبک)، تمرین میکند تا قدرت و استقامت عضلات را افزایش دهد (تمرینات کف لگن)، و در عین حال با مگنتتراپی، عضلات و بافتها تقویت و بازسازی میشوند.
نتیجه سریعتر و پایدارتر: ترکیب این روشها باعث کاهش سریعتر علائم بیاختیاری، بهبود عملکرد جنسی و کاهش درد لگن میشود، و اثرات آن پایدارتر از استفاده تنها یکی از روشها است.
آیا میتوان عملکرد کف لگن را به حالت طبیعی برگرداند؟
بله. معمولاً چند ماه جلسات فیزیوتراپی لازم است تا علائم بهبود پیدا کنند، اما بیشتر افراد در نهایت تغییرات قابلتوجهی احساس میکنند. بیوفیدبک در بیش از سهچهارم افراد به بهبود کنترل عضلات کمک میکند.
آیا اختلال عملکرد کف لگن خودبهخود بهتر میشود؟
متأسفانه خیر. علائم این اختلال (مانند مثانه بیشفعال) معمولاً بدون درمان باقی میمانند یا بدتر میشوند. این بیماری قابل درمان است، اما باید توسط متخصص بررسی و درمان شود.
فیزیوتراپی تخصصی کف لگن در بوشهر
یکی از مراکز دارای این تجهیزات پیشرفته در بوشهر، کلینیک فیزیوتراپی انرژی است. در این کلینیک ارزیابی تخصصی توسط فیزیوتراپیست آموزشدیده در حوزه کف لگن انجام میشود همچنین برای هر فرد بصورت جداگانه، پروتکل درمانی شخصیسازیشده بهکار گرفته میشود. علاوه براین، فضای خصوصی و کاملاً استانداردی نیز برای درمان مهیا است.
در این کلینیک با آموزش و تمرین، میتوانید یاد بگیرید که عملکردهای خاصی از بدن را کنترل کنید. نتایج میتواند عملکرد را بهبود بخشد، علائم را تسکین دهد و سلامت را تقویت کند. اگر تصمیم دارید فیزیوتراپی تخصصی کف لگن در بوشهر را انجام دهید، دکتر ریحانه فارسی، این کار را به بهترین شکل ممکن انجام میدهد.
